Gian nan giữ rừng trong mùa khô

Vào mùa khô, cán bộ kiểm lâm ở Vườn quốc gia Yok Đôn đối mặt với thách thức sinh tồn, bảo vệ rừng trước nguy cơ cháy rừng và săn bắt trái phép. Sự hy sinh của họ giữ bình yên cho cánh rừng khộp rộng lớn giữa đại ngàn Tây Nguyên.

MÙA KHÔ Ở VƯỜN QUỐC GIA YOK ĐÔN

Mùa khô là thời điểm khắc nghiệt nhất tại Vườn quốc gia (VQG) Yok Đôn, khi cây rừng rụng hết lá, mặt đất phủ dày lớp thực bì khô giòn và nắng nóng kéo dài. Đây cũng là lúc những cán bộ kiểm lâm nơi đây bước vào mùa cao điểm giữ rừng, đối mặt với không ít gian nan và vất vả.

Mùa khô – mùa khổ
Mùa khô bắt đầu vào khoảng tháng 11 năm trước và kết thúc vào khoảng tháng 5 năm sau. Với nền nhiệt có thể lên đến 40 độ, đây là mùa thử thách sinh tồn của cả hệ sinh thái rừng, đồng thời cũng là thời điểm thử thách sức chịu đựng và sự kiên trì của những kiểm lâm viên làm nhiệm vụ giữ rừng.

Dưới cái nắng giữa mùa khô, tổ tuần tra rừng của Trạm Kiểm lâm số 7 vẫn miệt mài băng rừng tuần tra trên khắp các khu vực được giao quản lý. Giữa khu rừng trắng bạc màu lá khô, cây rừng trơ trụi, màu áo xanh của những nhân viên kiểm lâm trở nên nổi bật. Bước chân len lỏi, ánh mắt dõi tìm mọi ngõ ngách trong rừng để phát hiện, xử lý những mối nguy đối với rừng.

Sau gần 2 giờ băng rừng, Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm số 7 Nguyễn Nam Hà và anh em trong tổ tuần tra tạm dừng chân dưới bóng cây hiếm hoi còn sót lại. Anh Hà lau mồ hôi trên khuôn mặt đỏ rực vì nắng nóng, rồi cầm chai nước tu một hơi dài cho đã cơn khát, và bắt đầu kể về những gian truân trong công việc giữ rừng mùa khô…

Nước – tài nguyên quý trong rừng khô
“Mùa này nhiệt độ trong rừng lúc nào cũng cao, cây rừng rụng hết lá khiến bóng mát trở nên hiếm hoi. Nhiều hôm, tổ tuần tra đi bộ vài tiếng đồng hồ giữa rừng mà không tìm thấy bóng mát để nghỉ chân. Mệt lử nhưng vẫn phải bước tiếp, chứ ngồi lại càng nóng, càng khó chịu hơn”, anh Hà tâm sự.

Không chỉ nắng nóng, thiếu nước sạch trong những chuyến tuần tra dài ngày cũng là khó khăn lớn. Vào mùa mưa, trong rừng còn có nhiều khe suối để lấy nước. Đến mùa khô, phần lớn suối cạn trơ đá, chỉ còn lại những vũng nước đọng lẫn nhiều lá mục và phân động vật không thể sử dụng.

Vì vậy, trong mỗi chuyến tuần tra kéo dài 2 – 3 ngày, mỗi kiểm lâm phải mang theo khoảng 5 – 7 lít nước để dùng cho cả nấu ăn và uống; phải sử dụng hết sức tiết kiệm có thể.

“Trong rừng mùa khô, nước quý lắm. Mỗi người đều phải tính toán sử dụng từng chút một. Đi rừng nhiều ngày, nắng nóng, mồ hôi nhễ nhại nhưng việc tắm rửa gần như không thể. Ngứa ngáy, bứt rứt khó chịu cũng phải chờ hết thời gian tuần tra, về đến trạm mới tắm táp được”, anh Hà cho biết thêm.

Sau những chặng đường tuần tra mệt nhoài, buổi tối, các anh thường mắc võng nghỉ tạm dưới tán rừng. Đêm xuống, giữa khu rừng vắng, khi cái nóng vẫn hầm hập, kèm theo “đặc sản” của núi rừng là muỗi khiến giấc ngủ của các anh chẳng dễ dàng.

“Nằm võng phải kéo kín mùng để tránh muỗi nhưng kéo kín thì nóng hầm hập. Có hôm nằm mà mồ hôi vẫn chảy ròng ròng. Hồi mới vào làm chịu không nổi, có đêm không chợp mắt được, lâu dần thành quen”, anh Bùi Văn Thành, một kiểm lâm có thâm niên hơn 20 năm kể.

ÁP LỰC NẶNG NỀ

Bên cạnh nắng nóng và thiếu nước, mùa khô cũng là thời điểm nguy cơ xâm hại rừng gia tăng. Theo ông Phạm Tuấn Linh, Giám đốc VQG Yok Đôn, với đặc thù rừng khộp, vào mùa khô, vườn đối mặt với rất nhiều áp lực. Khi đất rừng khô cứng, việc di chuyển trong rừng thuận lợi hơn, nhiều đối tượng lợi dụng vào rừng đặt bẫy săn bắt động vật hoặc khai thác lâm sản trái phép.

Đặc biệt, khi các khe suối cạn nước, nhiều loài thú rừng tập trung về những vũng nước còn lại để uống. Đây là địa điểm mà các đối tượng thường chọn để đặt bẫy. Chính vì vậy, vào mùa khô, dù nắng nóng là vậy nhưng tất cả cán bộ phải liên tục tuần tra, bám rừng kịp thời ngăn chặn các hành vi vi phạm lâm luật.

Chỉ tính riêng trong năm 2025, lực lượng kiểm lâm đã phát hiện, tháo gỡ 1.613 bẫy thú các loại. Con số này phần nào cho thấy áp lực không nhỏ trong công tác bảo vệ rừng và động vật hoang dã.

Một nguy cơ khác trong mùa khô là tiềm ẩn cháy rừng rất cao. Rừng khộp vào mùa khô có tới 96% cây rụng lá, lớp thực bì dày và khô rất dễ bắt lửa. Chỉ cần một tàn thuốc, đốm lửa nhỏ cũng có thể gây ra cháy rừng, hậu họa khôn lường. Vì vậy, bên cạnh tuần tra, lực lượng kiểm lâm còn thường xuyên kiểm tra thảm thực bì, tổ chức “đốt non” có kiểm soát để giảm nguy cơ cháy rừng.

Dù khó khăn, khắc nghiệt nhưng các kiểm lâm viên nơi đây vẫn lặng lẽ vượt qua những thử thách để bám rừng. Sự hy sinh lặng thầm của họ đang góp phần giữ bình yên, giữ mầm xanh cho những cánh rừng khộp rộng lớn của VQG Yok Đôn giữa đại ngàn Tây Nguyên.

Vạn Tiếp.

Nguồn thông tin được tham khảo từ: baodaklak
Nội dung được biên tập bởi: buonmathuot_.info